Master of Orion

Frequent CTDs or freezes in game play make the game unplayable.

Light and easy 4X. High production values too.

Bence Master of Orion gerçekten çok underrated, değeri gerektiği kadar bilinmeyen bir 4X strateji oyunu. Oyun size bir ırk seçtiriyor ve her ırkın kendine göre bonuslarıyla dezavantajları var. Amaç ilk bakışta basit: galaksiyi ele geçirmek. Tabii bunu yapmak için sadece gemi basıp millete dalmanız yetmiyor; kolonilerinizi büyütmeniz, teknolojilerinizi geliştirmeniz, filonuzu güçlendirmeniz ve diğer yaşam formlarıyla ilişkinizi düzgün yönetmeniz gerekiyor. Oyun 10 ana ırk, 75’ten fazla araştırılabilir teknoloji, 100’e yakın güneş sistemine kadar çıkabilen galaksiler ve birden fazla zafer yolu sunuyor. Yani isterseniz fetihle, isterseniz diplomasiyle, teknolojiyle ya da başka yollarla üstünlük kurabiliyorsunuz. Diplomasi kısmı da oyunun bayağı önemli bir ayağı. Bir ırkla ticaret veya başka anlaşmalar yaptığınızda diğerinin bundan hoşlanmaması mümkün. Bir bakmışsınız sizinle arası iyiyken bir anda tavır almaya başlamış. Üstüne casusluk sistemi de var; belli teknolojileri açtıktan sonra casus yetiştirip rakiplerinize gönderebiliyor, bilgi toplayabiliyor, sabotaj yapabiliyor ve diplomatik ilişkilerini bile bozabiliyorsunuz. Tabii onlar da size aynı pislikleri yapabiliyor :D O yüzden oyun sadece “kim daha büyük filo kurdu?” yarışı değil; kiminle dost olduğunuz, kimi kızdırdığınız ve ne zaman kime sırtınızı döndüğünüz de önemli. Kolonileşme tarafı da çok güzel çalışıyor. Oyuna tek gezegenle başlayıp keşif gemilerinizi gönderiyorsunuz, yeni sistemler buluyorsunuz ve uygun gezegenleri kolonileştirerek yavaş yavaş yayılıyorsunuz. Kolonilerde nüfusu araştırma, üretim ve gıda gibi alanlara dağıtmanız gerekiyor; moral ve kirlilik gibi şeyleri de kontrol altında tutuyorsunuz. Yani yeni gezegene bayrağı dikip geçmiyorsunuz, orayı gerçekten imparatorluğun işe yarayan bir parçasına dönüştürmeniz lazım. Teknoloji geliştikçe yeni gemi parçaları, yapılar ve seçenekler açılıyor. Gemilerinizi de istediğiniz gibi özelleştirebiliyorsunuz. Bir noktadan sonra elinizdeki filoya bakıp “tamam artık bunlara girebilirim” diyorsunuz, sonra karşı tarafın sizden üç teknoloji önde olduğunu öğrenip götünüzü geri topluyorsunuz :D Oyunun en sevdiğim taraflarından biri de bu; her sistem birbirine bağlı. Araştırmayı boşlarsanız savaşta eziliyorsunuz, üretimi boşlarsanız gemi çıkaramıyorsunuz, diplomasiyi boşlarsanız galaksinin yarısı size düşman oluyor. Oyun tamamen eski usul strateji mantığıyla kurulmuş olsa da bugün hâlâ oynanışını gayet iyi koruyor. Modern 4X’ler kadar boğucu değil; size 700 tane menü gösterip “hadi çöz bunu” demiyor. Sistemleri öğrenmesi kolay ama birbirleriyle etkileşime girdikçe yeterince derinleşiyor. Tam “bir tur daha oynayayım, şu araştırma bitsin… hazır bitmişken şu gezegeni de alayım… şu anlaşmayı da yapayım” derken gecenin bir yarısı olan oyunlardan. Ben birçok ırkla oynamış olsam da en çok Terran ve Meklar ile oynamaktan zevk aldım. Irkların bonus ve dezavantajları oynayışınıza gerçekten etki ediyor, yani sadece farklı model seçmiş olmuyorsunuz. Bu arada Collector’s Edition almanızı da tavsiye ederim. Özellikle Terran ırkını ayrıca getiriyor; yanında orijinal Master of Orion 1, 2 ve 3, retro gemi modelleri, sanat kitabı ve soundtrack gibi ekstralar da bulunuyor. Fiyat farkı sizin için çok değilse bence daha mantıklı paket. Bir de ayrıca Türkçe dil desteğini övmek lazım. Oyun Türkçe arayüz ve Türkçe altyazı desteğine sahip. Böyle bolca teknoloji açıklaması, diplomasi ekranı, kolonileşme seçeneği ve strateji terimi bulunan bir oyunda Türkçe olması gerçekten büyük rahatlık. 4X oyunlarında dili anlamadığınız anda oyunun yarısıyla kavga etmeye başlıyorsunuz; burada en azından sistemleri kendi dilinizde rahat rahat okuyabiliyorsunuz. Bunun için yapımcıya ayrıca teşekkürler. Kusursuz mu? Değil. Bir süre sonra bazı sistemlerin kendini tekrar ettiğini hissedebiliyorsunuz ve savaşla diplomasi tarafı biraz daha derin olabilirmiş. Ama bence Master of Orion’ın güzelliği zaten sizi boğmadan 4X hissini vermesi. Oturup birkaç saat galaksinizi büyütmek, diğer ırklarla uğraşmak, casus göndermek, yeni gezegenlere yayılmak ve sonunda “ulan ben bayağı imparatorluk kurmuşum” demek hâlâ çok keyifli. Kısacası uzay temalı strateji ve 4X seviyorsanız Master of Orion’a kesinlikle şans verin. Yaşı biraz belli olsa da oynanışı hâlâ taş gibi, Türkçe desteği büyük artı ve benim gözümde hak ettiği değeri görememiş oyunlardan biri.